پایان نامه بررسی تأثیر سرمایه فکری و سرمایه در گردش بر عملکرد مالی شرکت¬های تولیدی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران

  • Code: # 30848

  • تعداد صفحات: 159
  • فرمت فایل: word
  • سال: مشخص نشده
  • مقطع: کارشناسی ارشد
  • دسته بندی: مدیریت
قیمت جدید: ۳۶,۰۰۰ تومان
۶۷,۰۰۰ تومان
دانلود
  • خلاصه
  • فهرست
  • خلاصه پایان نامه بررسی تأثیر سرمایه فکری و سرمایه در گردش بر عملکرد مالی شرکت¬های تولیدی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران

    پایان­نامه جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد رشته مدیریت بازرگانی

     گرایش مدیریت مالی

    چکیده

    هدف اصلی این پژوهش، بررسی تأثیر سرمایه فکری و سرمایه درگردش بر عملکرد مالی شامل بازده دارایی­ها، بازده حقوق صاحبان سهام و حاشیه سود شرکت­های تولیدی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سال­های 1388 تا 1391 می­باشد. جامعۀ آماری آن کلیه شرکت­های تولیدی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران بوده، که از میان آن­ها 73 شرکت از طریق نمونه­گیری قضاوتی انتخاب شدند. نتایج حاصل از آزمون فرضیه­های اصلی تحقیق که در قالب یک مدل رگرسیونی مورد بررسی قرار گرفت، نشان داد که سرمایه فکری بر بازده دارایی­ها تأثیر معناداری ندارد، سرمایه در گردش بر بازده دارایی­ها تأثیر معنادار و مثبتی دارد. سرمایه فکری بر بازده حقوق صاحبان سهام تأثیر معنادار و مثبتی دارد، سرمایه در گردش بر بازده حقوق صاحبان سهام تأثیر معناداری ندارد. سرمایه فکری و سرمایه در گردش هر دو بر حاشیه سود تأثیر معنادار و مثبتی دارند. نتایج حاصل از آزمون فرضیه­های فرعی نشان داد که سرمایه فکری بر بازده دارایی­ها تأثیر معنادار و منفی و بر بازده حقوق صاحبان سهام و حاشیه سود تأثیر معنادار و مثبتی دارد، سرمایه در گردش در بین شاخص­های عملکرد مالی فقط بر بازده دارایی­ها تأثیر معنادار و مثبتی دارد. هم­چنین در بین عناصر سرمایه فکری (کارایی سرمایه به کار گرفته شده، کارایی سرمایه انسانی و کارایی سرمایه ساختاری)، کارایی سرمایه به کار گرفته شده تأثیر معنادار و منفی و کارایی سرمایه انسانی تأثیر معنادار و مثبتی بر بازده دارایی­ها دارند، کارایی سرمایه ساختاری تأثیر معناداری بر بازده دارایی­ها ندارد. کارایی سرمایه انسانی و کارایی سرمایه ساختاری تأثیر معنادار و مثبتی بر بازده حقوق صاحبان سهام دارند، کارایی سرمایه به کار گرفته شده تأثیر معناداری بر بازده حقوق صاحبان سهام ندارد. کارایی سرمایه انسانی تأثیر معنادار و مثبتی بر حاشیه سود دارد، کارایی سرمایه به کار گرفته شده و کارایی سرمایه ساختاری تأثیر معناداری بر حاشیه سود ندارند.

    واژه­های کلیدی:

     سرمایه فکری، کارایی سرمایه به کار گرفته شده، کارایی سرمایه انسانی، کارایی سرمایه ساختاری، سرمایه در گردش، عملکرد مالی.

    مقدمه

    اندیشمندان و صاحبنظران برای توصیف عصر کنونی، اصطلاحات گوناگونی مانند عصر فراصنعتی، عصر اطّلاعات، موج سوم یا جامعه دانشی را به کار برده­اند. اصطلاحات و واژگان به کار رفته، تماماً  در یک چیز مشترک هستند و آن اهمیت دانش در عصر کنونی است؛ دراکر اندیشمند معروف مدیریت می­گوید: ما در حال وارد شدن به یک جامعه دانشی هستیم که در آن منابع مهم اقتصادی دیگر شامل سرمایه مالی، منابع طبیعی، نیروی کار و ... نیستند و منبع اصلی اقتصادی، دانش خواهد بود. قرن 21، قرن دانش محوری است. در عصری که اطّلاعات و دانش اهمیت چندانی پیدا کرده است سرمایه فکری[1] به عنوان یک عامل تولید ثروت در مقایسه با سایر دارایی­های مشهود و فیزیکی، ارجحیت بیشتری پیدا می­کند (بونتیس، 1998). امروزه برای فراهم نمودن حداکثر شرایط لازم برای دست­یابی به اهداف و استراتژی­ها، سازمان­ها نه تنها باید     دارا­یی­های نامشهود خود را شناسایی، اندازه­گیری و مدیریت کنند بلکه می­بایست همواره سعی کنند تا این گونه دارایی­ها را به طور مستمر ارتقا و بهبود بخشند. واقعیت این است که سازمان­هایی که نتوانند دارایی­های دانشی خود را به طور مستمر ارتقا دهند، بقا خود را با خطر از دست دادن و فنای خود، مبادله خواهند کرد. بنابراین انتظار می­رود شرکت­هایی که از سرمایه فکری و انسانی بالاتری برخوردارند، عملکرد مالی آن­ها نیز بالاتر باشد. سرمایه فکری سرمایه­ای فراتر از دارایی­های فیزیکی و دارا­یی­های مشهود است. امروزه سهم سرمایه فکری به دلیل تولید دانش و اطّلاعات و در نتیجه تولید ثروت در اقتصاد مبتنی بر دانش می­تواند نقش مهمی در خلق ارزش افزوده و تولید ناخالص داخلی داشته باشد. به همین دلیل در سطح بنگاه­های اقتصادی نیز عملکرد مالی شرکت­ها می­تواند تحت تأثیر دارایی­های فکری و سرمایه انسانی قرار گیرد. در سازمان­ها و شرکت­های پیشرو امروزی، سهم دانش نسبت به سایر منابع روز به روز در حال افزایش بوده به طوری که امروزه تداوم فعالیت و سودآوری اکثر سازمان­ها و شرکت­ها وابسته به دانش است. بنابراین هرچقدر سازمان­ها و شرکت­ها به لحاظ دارایی­های نامشهود[2] و سرمایه فکری غنی باشند، بهتر و سریع­تر می­توانند به سطوح بالای رشد و توسعه دست یابند.

    به لحاظ واژه شناسی سرمایه در گردش در مقابل عبارت انگلیسی (Working Capital) آورده شده است و در تعبیر انگلیسی آن مترادف (Circulated Capital) است، چون بخشی از سرمایه شرکت را شامل می­شود که نقشی مشابه خون در رگ­ها را دارد. به طورکلی، سرمایه در گردش به سرمایه­گذاری شرکت در دارایی­های کوتاه­مدت از قبیل وجه نقد، اوراق بهادار کوتاه­مدت، حساب­های دریافتنی و موجودی­های کالا اطلاق می­شود و خالص سرمایه در گردش عبارت است از دارایی­ جاری منهای بدهی جاری.

    مدیریت سرمایه در گردش در ارتباط با تصمیمات تأمین مالی و کنترل دارایی­های جاری واحدهای انتفاعی از یک طرف و تأمین مالی بلندمدت و مخاطرات ناشی از تأمین مالی کوتاه­مدت و بلند­مدت از طرف دیگر، اهمیت موضوع را آشکار می­سازد. ماهیت رشد دارایی­های کوتاه­مدت از منابع مالی کوتاه­مدت، باید مورد توجه مدیران مالی قرارگیرد تا شرایط لازم برای تحقق اهداف کوتاه­مدت و تداوم فعالیت در بلند­مدت فراهم شود. مدیریت سرمایه در گردش با تأمین مالی و مدیریت دارایی­های جاری مؤسسات در ارتباط است (نیکومرام و دیگران، 1386).

    1-2- بیان مسأله

    یکی از مهم­ترین چالش­ها و مشکلات سیستم­های حسابداری سنتی، عدم انعکاس ارزش سرمایه­های فکری در صورت­های مالی و گزارشات واحدهای تجاری است. در حالی که امروزه نقش سرمایه­های فکری در ایجاد ارزش برای شرکت­ها و واحدهای تجاری بسیار بیشتر از نقشی است که سرمایه­های مالی در واحدها ایفا   می­کنند. در این میان، حرفه حسابداری و حسابداران نقش مهمی برای یافتن راه­های مؤثر جهت کنترل و اندازه­گیری و سنجش سرمایه­های فکری به وسیله مدل­ها و روش­های ارزیابی این سرمایه­ها بر عهده دارند.

    روش­های سنتی حسابداری دیگر پاسخگوی نیازهای جامعه پویای امروز نمی­باشند و به منظور بررسی وضعیت هر سازمان در این جامعه باید روش­هایی را به کار برد که منابع نامشهود را نیز در برگیرند، زیرا این منابع نامشهود هستند که باعث ایجاد تفاوت در ارزش بازار و ارزش دفتری می­شوند و امروزه سوق دهنده­های بازار می­باشند (رضایی و همکاران، 1388).

    بسیاری از سیستم­های حسابداری فعلی از نقش و اهمیت فزاینده حق مالکیت معنوی و دانش در سازمان­های عصر نوین غافل بوده و از توان سنجش ارزش واقعی دارایی­ها در محاسباتشان ناتوانند. به عبارت دیگر،             صورت­های مالی در تشریح ارزش واقعی شرکت­ها از محدودیت­های بسیاری برخوردار هستند. در جوامع دانش محور کنونی، بازده سرمایه فکری به ­کار گرفته شده بسیار بیشتر از بازده سرمایه­های مالی به کار گرفته شده، اهمیت یافته است (شمس و خلیلی، 1390). این به آن معناست که در آینده در مقایسه با سرمایه­های فکری، نقش و اهمیت سرمایه­های مالی در تعیین قابلیت سودآوری پایدار، کاهش چشم­گیری خواهد یافت. این موضوع موج ایجاد فاصله بین ارزش واقعی شرکت­ها و سازمان­ها به آنچه که در محاسبات حسابداری سنتی اعمال می­گردد، شده است.

    سرمایه فکری، موضوع جدیدی است که به لحاظ نظری در چند سالۀ اخیر در سطح جهانی مطرح شده است. اما از آنجایی که منبعی پر ارزش برای کشورها و سازمان­ها به حساب می­آید، میزان رشد و توسعه آن به سرعت در حال تبدیل شدن به شاخصی در توسعه یافتگی کشورها می­باشد. از سوی دیگر، این منبع نامشهود به عنوان یکی از ارزش­افزاترین منابع شرکت­ها و سرمایه­ای کلیدی در رشد کارآفرینی مطرح شده است. توسعۀ اطّلاعات و پیشرفت سریع فناوری در دهۀ اخیر تحولی عظیم درتمام جنبه­های زندگی و فعالیت­های بشر ایجاد کرده و باعث حرکت به سمت اقتصاد دانش­محور و منجر به تغییر پارادایم حاکم بر اقتصاد صنعتی شده است. به گونه­ای که امروزه می­توان شاهد اقتصادی مبتنی بر دانش و اطّلاعات بود که اساس و بنیان آن بر محور دارایی­های ­نامشهود و سرمایه فکری استوار است. در چنین فضایی سرمایه­های فکری سازمان­ها بیش از پیش به عنوان مزیت­های رقابتی مورد توجه قرار گرفته است. در حقیقت جهان پس از انقلاب کشاورزی و صنعتی که در آن زمین، سرمایه و نیروی­کار منابع اصلی به حساب می­آمدند شاهد انقلابی اطّلاعاتی است که در آن منابع اصلی بر پایه دانش و اطّلاعات شکل­ گرفته است. در عصر دانش، سرمایه فکری موضوعی با اهمیت می­باشد و با حرکت در هزاره سوم، قدرت فکری ارزشمندتر از قدرت ماهیچه­ای، قدرت مکانیکی و یا حتی قدرت فنی است (مجتهد­زاده، 1382).

    شالوده مباحث مدیریت مالی را سرمایه تشکیل می­دهد و می­توان ادعا کرد که همه فعالیت­های تجاری نیازمند سرمایه­اند، سرمایه عبارت است از تمام منابع مالی که مورد مصرف شرکت قرار می­گیرد و در این راستا مدیریت مالی چارچوب روابط بین سرمایه و شرکت را مشخص می­کند با توجه به جایگاه سرمایه در فرآیندهای سازمانی، مدیریت آن از اهمیت خاصی برخوردار می­باشد. در این میان سرمایه در گردش به طور کلی در همه سازمان­ها و به خصوص در سازمان­های با اندازه کوچک­تر، بخش عظیمی از سرمایه سازمان را به خود اختصاص می­دهد؛ و مدیریت آن بر اساس مکانیزم­های مدیریت عناصر زنجیره تأمین نیز از اهمیت بسزایی برخوردار است. بین رشد فروش و تأمین مالی دارایی­های جاری رابطه نزدیک و مستقیم وجود دارد. افزایش در فروش معمولاً باعث افزایش سرمایه­گذاری در موجودی­ها، حساب­های دریافتنی و احتمالاً وجه نقد می­شود. کلیه این احتیاجات بایستی تأمین مالی شود و به جهت اینکه تغییرات در موارد ذکر شده سریع می­باشد­ مدیر مالی بایستی از تحولات سرمایه در گردش مؤسسه آگاه باشد (محمّدی، 1386). مدیریت سرمایه در گردش واحد تجاری در شرایط مختلف باید استراتژی­های مناسبی را برای شرکت انتخاب نماید تا بتواند به نحو کارآمد دارایی­های جاری و بدهی­های جاری را اداره نماید و تأمین مالی اقتصادی صورت گیرد و بدین طریق بازده شرکت را بالا برده و ثروت سهامداران را حداکثر نماید. به عبارتی ارزش­زایی مدیریت سرمایه در گردش بسیار حائز اهمیت است (رهنمای رودپشتی و کیایی، 1388).                                                                                                                                               

    سرمایه در گردش از اقلام مهم دارایی­های واحدها و بنگاه­های اقتصادی تلقی می­شود که در تصمیمات مالی نقش قابل توجهی دارد. توسعه کمّی و کیفی فعالیت­های تجاری، توسعه کمّی و کیفی قلمرو مدیریت مالی را به دنبال داشته است و به تبع آن، مدیریت مالی را پیچیده نموده است. تداوم فعالیت بنگاه­های اقتصادی تا میزان زیادی به مدیریت منابع کوتاه­­مدت آن بستگی دارد، زیرا فعالیت­های عملیاتی در یک دوره عادی که معمولاً سالانه است، به شناخت سرمایه در گردش و مدیریت مطلوب آن مربوط می­شود. به طوری که از این طریق، نتایج مورد انتظار تحقق یابد و امکان تداوم فعالیت در بلند­مدت فراهم شود.                                                

     با توجه به نقش خطیر سرمایه فکری و سرمایه در گردش در موفقیت و شکست سازمان­ها، این تحقیق به بررسی تأثیر سرمایه فکری و سرمایه در گردش بر عملکرد مالی شرکت­های تولیدی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می­پردازد. برای اندازه­گیری سرمایه فکری از مدل پالیک یا مدل ضریب ارزش افزوده فکری استفاده می­کند.                 

     

     

    1-3- اهمیت و ضرورت انجام تحقییق

    اهمیت و ضرورت تحقیق ناشی از اهمیت فزاینده­ای است که این سرمایه کمتر شناخته­شده (سرمایه فکری) در ارزش واقعی شرکت­ها و عملکرد مالی آن­ها و به تبع آن موفقیت و شکست آن­ها در محیط رقابتی و پیچیده امروزی دارد.                                                                                                       

     سازمان­ها به چهار دسته از دلایل ممکن است سرمایه­های فکری خود را مورد سنجش قرار دهند که عبارتند از:

    1) بهبود مدیریت داخلی

    2) بهبود گزارش­دهی به خارج سازمان

    3) مبادلات این سرمایه

    4) دلایل قانونی بهبود حسابداری

  • فهرست پایان نامه بررسی تأثیر سرمایه فکری و سرمایه در گردش بر عملکرد مالی شرکت¬های تولیدی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران

    فهرست:

    عنوان                                                                                                                                                صفحه

    فصل اول: کلیات پژوهش                                                                                                        

    1-1- مقدمه...........................................................................................................................................................................2

    1-2- بیان مسأله...................................................................................................................................................................3

    1-3- اهمیت و ضرورت انجام تحقیق...............................................................................................................................5

    1-4- هدف­های تحقیق........................................................................................................................................................6

              1-4-1- هدف­های اصلی......................................................................................................................................6

              1-4-2- هدف­های فرعی.....................................................................................................................................6

    1-5- سؤال­های تحقیق........................................................................................................................................................6

              1-5-1- سؤال­های اصلی......................................................................................................................................6

    1-5-2- سؤال­های فرعی......................................................................................................................................6

    1-6- فرضیه­های تحقیق......................................................................................................................................................7

              1-6-1- فرضیه­های اصلی....................................................................................................................................7

              1-6-2- فرضیه­های فرعی....................................................................................................................................7

    1-7- مدل مفهومی تحقیق.................................................................................................................................................9

    1-8- جامعۀ آماری، روش نمونه­گیری، حجم نمونه....................................................................................................10

              1-8-1- جامعۀ آماری........................................................................................................................................10

              1-8-2- روش نمونه­گیری.................................................................................................................................10

              1-8-3- حجم نمونه...........................................................................................................................................10

    1-9- متغیرهای تحقیق.....................................................................................................................................................10

              1-9-1- متغیرهای مستقل...............................................................................................................................10

              1-9-2- متغیرهای وابسته................................................................................................................................11

    1-10- استفاده­کنندگان از نتایج پژوهش......................................................................................................................11

    1-11- تعریف مفهومی واژه­ها و اصطلاحات.................................................................................................................11

              1-11-1- تعریف سرمایه فکری......................................................................................................................11

                       1-11-1-1- تعریف کارایی سرمایه به کار گرفته شده..............................................................12

                       1-11-1-2- تعریف کارایی سرمایه انسانی..................................................................................12

                       1-11-1-3- تعریف کارایی سرمایه ساختاری.............................................................................12

            1-11-2- تعریف سرمایه در گردش.................................................................................................................12

            1-11-3- عملکرد مالی و ارزیابی عملکرد.......................................................................................................12

    1-12- چهارچوب فصول آتی..........................................................................................................................................13

    1-13- خلاصۀ فصل.........................................................................................................................................................14

    فصل دوم: مبانی نظری و پیشینۀ تحقیق                          

    سرمایه فکری

     

     

     

    2-1- مبانی نظری...............................................................................................................................................................16

    2-2- سازمان دانش بنیان و دارایی­های فکری.............................................................................................................17

    2-3- تعاریف مختلف سرمایه فکری...............................................................................................................................18

    2-4- ویژگی­های سرمایه فکری......................................................................................................................................20

    2-5- اجزای سرمایه فکری..............................................................................................................................................21

            2-5-1- سرمایه انسانی........................................................................................................................................22

            2-5-2- سرمایه ساختاری (سازمانی)...............................................................................................................24

            2-5-3- سرمایه ارتباطی (مشتری)...................................................................................................................25

    2-6- دلایل توجه به اندازه­گیری سرمایه فکری...........................................................................................................26

    2-7- روش­های اندازه­گیری سرمایه فکری....................................................................................................................27­

    2-8- اهداف اندازه­گیری سرمایه فکری..........................................................................................................................28

    2-9- مزایا و معایب روش­های اندازه­گیری سرمایه فکری..........................................................................................29

    2-10- مدل­های متداول اندازه­گیری سرمایه فکری....................................................................................................29

            2-10-1- مدل کارت امتیازی متوازن کاپلان و نورتون................................................................................30

            2-10-2- مدل اسکاندیا یا نویگیتور..................................................................................................................30

            2-10-3- مدل جدول سرمایه فکری (درخت شاخص سرمایه فکری)......................................................31

            2-10-4- مدل تکنولوژی بروکر.........................................................................................................................31

            2-10-5- مدل راهنمای دارایی­های نامشهود.................................................................................................33

            2-10-6- الگوی ارزش افزوده اقتصادی...........................................................................................................33

    2-11- سنجش سرمایه فکری با استفاده از مدل پالیک...........................................................................................33

    2-12- مزایای سنجش سرمایه فکری...........................................................................................................................34

    2-13- راه­های توسعه عناصر سرمایه فکری.................................................................................................................35

            2-13-1- توسعه سرمایه انسانی........................................................................................................................35

            2-13-2- توسعه سرمایه ساختاری (سازمانی)...............................................................................................35

            2-13-3- توسعه سرمایه ارتباطی (مشتری)...................................................................................................35

     

     

    سرمایه در گردش

     

     

     

    2-14- مقدمه......................................................................................................................................................................36

    2-15- ماهیت سرمایه در گردش....................................................................................................................................36

    2-16- منابع و مصارف سرمایه درگردش......................................................................................................................37

    2-17- فروش و سرمایه در گردش.................................................................................................................................37

    2-18- استراتژی­های گوناگون و سیاستهای مطلوب..................................................................................................37

    2-19- اهمیت مدیریت سرمایه در گردش....................................................................................................................38

    2-20- اجزای مدیریت سرمایه در گردش.....................................................................................................................38

              2-20-1- دوره واریز بستانکاران......................................................................................................................38

    2-20-2- دوره وصول مطالبات.......................................................................................................................39

    2-20-3- دوره گردش موجودی­ها.................................................................................................................40

    2-20-4- چرخه تبدیل وجه نقد....................................................................................................................40

    عملکرد مالی

     

     

     

    2-21- مقدمه......................................................................................................................................................................41

    2-22- سنجش عملکرد....................................................................................................................................................42

    2-23- عملکرد مالی و روش­های ارزیابی عملکرد.......................................................................................................42

    2-24- پیشینۀ پژوهش.....................................................................................................................................................46

              2-24-1- پیشینۀ داخلی..................................................................................................................................46

              2-24-2- پیشینۀ خارجی................................................................................................................................48

    2-25- مدل مفهومی تحقیق...........................................................................................................................................51

    2-26- خلاصۀ فصل..........................................................................................................................................................52

    فصل سوم: روش تحقیق

    3-1- مقدمه.........................................................................................................................................................................54

    3-2- روش تحقیق.............................................................................................................................................................54

    3-3- جامعۀ آماری، روش نمونه­گیری و حجم نمونه.................................................................................................55

              3-3-1- جامعۀ آماری.......................................................................................................................................55

              3-3-2- روش نمونه­گیری................................................................................................................................56

                       3-3-2-1- تعریف نمونه...................................................................................................................56

                       3-3-2-2- تعریف روش­های نمونه­گیری غیراحتمالی...............................................................56

              3-3-3- حجم نمونه..........................................................................................................................................56

    3-4- قلمرو پژوهش..........................................................................................................................................................57

              3-4-1- قلمرو موضوعی...................................................................................................................................58

              3-4-2- قلمرو مکانی...................................................................................................................................... 58

              3-4-3- قلمرو زمانی....................................................................................................................................... 58

    3-5- روش­های آماری و اندازه­گیری متغیرها............................................................................................................ 58

              3-5-1- روش اندازه­گیری سرمایه فکری................................................................................................... 58

              3-5-2- روش اندازه­گیری نسبت سرمایه درگردش..................................................................................60

    3-5-3- روش اندازه­گیری عملکرد مالی......................................................................................................61

    3-6- روش گردآوری اطّلاعات و داده­ها.......................................................................................................................62

    3-7- روش تجزیه و تحلیل داده­ها................................................................................................................................62

    3-8- مفروضات مدل رگرسیون خطی..........................................................................................................................63

              3-8-1- فرض عدم هم­خطی...........................................................................................................................63

              3-8-2- فرض همسانی واریانس­ها..................................................................................................................64

              3-8-3- فرض عدم وجود خود همبستگی.....................................................................................................64

    3-9- تعریف داده­های پنلی..............................................................................................................................................65

    3-10- مزایای داده­های پنلی...........................................................................................................................................65

    3-11- روش­های آماری مورد استفاده جهت آزمون داده­های پنلی در EViews...............................................66

              3-11-1- آزمون پایایی در داده­های تابلویی.................................................................................................66

                       3-11-1-1- آزمون ریشه واحد لوین، لین و چو (LLC)..........................................................66

              3-11-2- انتخاب نوع مدل از طریق آزمون F لیمر....................................................................................67

              3-11-3- آزمون هاسمن برای انتخاب اثرات ثابت یا تصادفی..................................................................68

    3-12- خلاصۀ­ فصل..........................................................................................................................................................68

    فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده­ها

    4-1- مقدمه.........................................................................................................................................................................70

    4-2- آمار توصیفی.............................................................................................................................................................71

              4-2-1- توصیف متغیرهای پژوهش...............................................................................................................71

              4-2-2- توصیف یافته­های پژوهش................................................................................................................72

    4-3- آمار استنباطی.........................................................................................................................................................74

              4-3-1- آزمون فرضیه­ها...................................................................................................................................74

              4-3-2- آزمون مفروضات مدل رگرسیون خطی.........................................................................................76

                       4-3-2-1- آزمون هم­خطی بین متغیرهای مستقل....................................................................76

                       4-3-2-2- آزمون ناهمسانی واریانس­ها........................................................................................77

                       4-3-2-3- آزمون خود همبستگی.................................................................................................78

              4-3-3- آزمون داده­های پنلی در EViews................................................................................................79

                       4-3-3-1- آزمون پایایی لوین، لین و چو (LLC).....................................................................79

              4-3-4- انتخاب نوع مدل از طریق آزمون F لیمر.......................................................................................79

              4-3-5- انتخاب الگوی مناسب از طریق آزمون هاسمن  در استاتا.........................................................81

              4-3-6- خلاصه­ای از نتایج آزمون­ها و انتخاب مدل نهایی........................................................................81

              4-3-7- نتایج مدل نهایی رگرسیون..............................................................................................................83

    4-4- خلاصۀ فصل.............................................................................................................................................................85

    فصل پنجم: نتیجه­گیری و پیشنهادها

    5-1- مقدمه.........................................................................................................................................................................87

    5-2- تفسیر نتایج حاصل از آزمون فرضیه­ها و نتیجه­گیری......................................................................................88

    5-3- پیشنهادها..................................................................................................................................................................95

                5-3-1- پیشنهادهای کاربردی........................................................................................................................95

              5-3-2- پیشنهادها برای پژوهش­های آتی...................................................................................................96

    5-4- خلاصۀ­ فصل.............................................................................................................................................................97

    منابع

    فهرست منابع فارسی..........................................................................................................................................................99

    فهرست منابع انگلیسی...................................................................................................................................................101

    پیوست­ها

    پیوست (الف). نتایج آمار توصیفی.................................................................................................................................106

    پیوست (ب). نتایج آزمون ناهمسانی واریانس............................................................................................................107

    پیوست (ج). نتایج آزمون پایایی لوین، لین و چو (LLC).....................................................................................119

    پیوست (د). نتایج آزمون F لیمر...................................................................................................................................121

    پیوست (ه). نتایج آزمون هاسمن..................................................................................................................................125

    پیوست (و). نتایج مدل نهایی رگرسیون......................................................................................................................137

    فهرست جداول، اشکال و نمودارها

    شکل (1-1) مدل مفهومی تحقیق.....................................................................................................................................9

    شکل (2-1) شمای ارزش مدل اسکاندیا........................................................................................................................19

    شکل (2-2) طبقه­بندی اجزای سرمایه فکری..............................................................................................................22

    شکل (2-3) مدل تکنولوژی بروکر..................................................................................................................................32

    شکل (2-4) مدل مفهومی تحقیق با جزئیات...............................................................................................................51

    شکل (3-1) نمودار قلمرو پژوهش..................................................................................................................................57

    جدول (4-1) نتایج آمار توصیفی متغیرهای تحقیق...................................................................................................71

    جدول (4-2) نتایج آزمون همبستگی پیرسون............................................................................................................73

    جدول (4-3) نتایج آزمون هم­خطی بین متغیرهای مستقل فرضیه­های اصلی.....................................................76

    جدول (4-4) نتایج آزمون هم­خطی بین متغیرهای مستقل فرضیه­های فرعی 7 و 8 و 9.................................76

    جدول (4-5) نتایج آزمون ناهمسانی واریانس­ها..........................................................................................................77

    جدول (4-6) نتایج آزمون خود همبستگی...................................................................................................................78

    جدول (4-7) نتایج آزمون پایایی لوین، لین و چو......................................................................................................79

    جدول (4-8) نتایج آزمون F لیمر..................................................................................................................................80

    جدول (4-9) نتایج آزمون هاسمن.................................................................................................................................81

    جدول (4-10) خلاصه­ای از نتایج آزمون­ها و انتخاب مدل نهایی...........................................................................82

    جدول (4-11) نتایج مدل نهایی رگرسیون..................................................................................................................

    منبع:

    منابع فارسی

     

    1- اسمعیل­زاده مقری، ع؛ همت­فر، م؛ زمانیان، ع. (1389). بررسی ارتباط میان سرمایه فکری و شاخص­های ارزیابی عملکرد شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. مجله حسابداری مدیریت، سال چهارم، شماره 6، صص 1-12.

    2- آقاشیری، ز؛ معظمی­نژاد، ه؛ نوحه خوان، ل؛ آقاشیری، م. (1392). بررسی عوامل تعیین­کننده مدیریت سرمایه در گردش در شرکت­های کوچک. مجموعه مقالات دومین کنفرانس بین­المللی مدیریت، کارآفرینی و توسعه اقتصادی. صص 250-258.

    3- انواری رستمی، ع؛ سراجی، ح. (1384). سنجش سرمایه فکری و بررسی رابطه میان سرمایه فکری و ارزش بازار سهام شرکت­های بورس اوراق بهادار. بررسی­های حسابداری و حسابرسی، شماره 39، صص 49-62 .

    4- انواری رستمی، ع؛ تهرانی، ر؛ سراجی، ح. (1383). بررسی ارتباط ارزش افزوده اقتصادی، سود قبل از بهره و مالیات،   جریان­های نقدی فعالیت­های عملیاتی با ارزش بازار سهام شرکت­های پذیرفته­ شده در بورس اوراق بهادار تهران. بررسی­های حسابداری و حسابرسی، سال یازدهم، شماره 37، صص 3-22.

    5- پیری، پ؛ ایمانی، م؛ باقرزاده، م. (1391). بررسی رابطه بین کیفیت سود و سرمایه فکری در شرکت­های پذیرفته شده بورس اوراق بهادار تهران. (پایان­نامه کارشناسی ارشد)، دانشگاه ارومیه.

    6- حافظ­نیا، م. (1385). مقدمه‌ای بر روش پژوهش در علوم انسانی. چاپ دوازدهم، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب درسی علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت).

    7- حسنوی، ر؛ رمضان، م. (1391). سرمایه فکری سازمان. چاپ اول، تهران: آتی نگر.

    8- خاکی، غ. (1388). روش تحقیق با رویکردی به پایان نامه نویسی. چاپ پنجم، تهران: انتشارات بازتاب.

    9- خرم­نژاد م. (1386). بررسی عملیاتی مدیریت سرمایه در گردش و عوامل مؤثر بر آن. (پایان­نامه کارشناسی ارشد)، دانشگاه فردوسی مشهد.

    10- خاوندکار، ج؛ خاوندکار، ا؛ متقی، ا. (1388). سرمایه فکری: مدیریت، توسعه و مدل­های سنجش. چاپ دوم، انتشارات مرکز آموزش و تحقیقات صنعتی ایران.

    11- رضایی، ف؛ زمانی، ح؛ عموقین، ر. (1388). تأثیر سرمایه فکری در ایجاد ارزش افزوده (اقتصادی و بازار). پژوهشنامه اقتصاد کسب وکار، سال اول، شماره 1، صص 59-71.

    12- رضوانی، ح. (1391). روش تحقیق در مدیریت. چاپ اول، تهران: انتشارات مهربان نشر.

    13- رهنمای رود پشتی، ف؛ کیایی، ع. (1388). بررسی و تبیین استراتژی­های مدیریت سرمایه در گردش در شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. مجله دانش و پژوهش حسابداری، سال چهارم، شماره 1، صص 1-13.

    14- رهنمای رودپشتی، ف؛ محمودی، م. (1388). بررسی و ارزیابی ارزش افزوده اقتصادی و ارزش افزوده بازار در مدیریت ارزش افزوده سهامداران. پژوهش­گر مدیریت، شماره 7، صص 70-79.

    15- رمضانی، م. (1387). بررسی رابطه میان ارزش افزوده اقتصادی و بازده دارایی­ها به عنوان معیارهای ارزیابی عملکرد در شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. بورس، شماره 74، صص 4-11.                                   

    16- ستایش، م؛ کاظم­­نژاد، م؛ ذوالفقاری، م. (1387). بررسی تأثیر مدیریت سرمایه در گردش بر سودآوری شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. مطالعات تجربی حسابداری مالی، شماره 23، صص 43-66.

    17- سرمد، ز؛ بازرگان، ع؛ حجازی، ا. (1390). روش­های تحقیق در علوم رفتاری. چاپ بیست و دوم، مرکز پخش: کتاب گزیده.

    18- شمس، ش؛ خلیلی، م. (1390). بررسی رابطه سرمایه فکری و عملکرد مالی شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار. چشم­انداز مدیریت مالی و حسابداری، شماره 1، صص 51-65.

    19- طالب­نیا، ق؛ خان­حسینی، د؛ معزز ملاقاسم، ا؛ نیکو­نسبتی، م. (1391). بررسی تأثیر سرمایه فکری بر ارزش بازار و عملکرد مالی شرکت­های صنعت سیمان پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. پژوهش­های تجربی حسابداری، سال دوم، شماره 5، صص51-66.

    20- صالحی، عبدالعلی. (1380). تأثیر وجود همبستگی بین Q ساده توبین و سایر نسخه­های Q در ارزیابی عملکرد شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. (پایان­نامه کارشناسی ارشد)، دانشگاه علامه طباطبایی.

    21- عنایتی، س. (1383). بررسی و تبیین وضعیت موجود مدیریت سرمایه در گردش در جامعه شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. (پایان­نامه کارشناسی ارشد)، دانشگاه شهید بهشتی.

    22- عبداللهی­نژاد، هادی. (1376). رابطه نسبت­های مالی تعهدی و نسبت­های مبتنی بر جریان­های نقدی. بررسی­های حسابداری و حسابرسی، انتشارات دانشگاه تهران، شماره­های 20 و 21، صص 63-79.

    23- فتحی، س. (1388). بررسی عملکرد بین مدیریت سرمایه در گردش و عملکرد بنگاه­های اقتصادی. مجله بررسی­های بازرگانی، سال هفتم، شماره 36، صص 104-108.

    24- قلیچ­لی، ب؛ خداداد حسینی، ح؛ مشبکی، ا. (1387). نقش سرمایه فکری در ایجاد مزیت رقابتی. مجله دانش و رفتار، دانشگاه شاهد، 15(3)، صص 109-124.

    25- مجتهدزاده، و. (1382). نقش حسابداری مدیریت در انعکاس سرمایه فکری. مجله حسابدار، سال هفدهم، شماره 152، صص 72-75.

    26- مجتهدزاده، و؛ علوی طبری، ح؛ مهدی­زاده، م. (1389). رابطه سرمایه فکری (انسانی، مشتری و ساختاری) و عملکرد صنعت بیمه (از دیدگاه مدیران). مجله بررسی­های حسابداری و حسابرسی، دوره 17، شماره 60، صص 109 -119.

    27- محمّدی، م. (1386). بررسی ارتباط بین مدیریت سرمایه در گردش و اجزاء آن با سودآوری شرکت­ها. (پایان­نامه کارشناسی ارشد)، دانشگاه آزاد مشهد.

    28- مرادی، م؛ نجّار، م. (1392). بررسی رابطه بین مازاد سرمایه در گردش و مازاد بازده سهام شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. بررسی­های حسابداری و حسابرسی، دوره 20، شماره 2، صص 109-132.

    29- مدهوشی، م؛ اصغرنژاد امیری، م. (1388). سنجش سرمایه فکری و بررسی رابطه آن با بازده مالی شرکت­ها. بررسی­های حسابداری و حسابرسی، دوره 16، شماره57، صص 101-116.

    30- مهرگان، ن؛ اشرف­زاده، ح. (1387). اقتصاد سنجی پانل دیتا. چاپ اول، تهران: مؤسسه تحقیقات تعاون.

    31- نمازی، م؛ ابراهیمی، ش. (1388). بررسی تأثیر سرمایه فکری بر عملکرد مالی جاری و آینده شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران. فصلنامه تحقیقات مالی، شماره چهارم، صص 10-22.

    32- نوو، ر. (1390). مدیریت مالی. ترجمه جهانخانی، ع؛ پارسائیان، ع، جلد دوم، چاپ پانزدهم، تهران: سازمان چاپ و انتشارات.

    33- نوو، ر. (1389). مدیریت مالی. ترجمه جهانخانی، ع؛ پارسائیان، ع، جلد اول، چاپ شانزدهم، تهران: سازمان چاپ و انتشارات.

    34- نیکومرام، ه؛ رهنمای رودپشتی، ف؛ هیبتی، ف. (1386). مبانی مدیریت مالی. جلد اول، انتشارات ترمه.

    35- همتی، ح؛ معین الدین، م؛ مظفری شمسی، م. (1389). بررسی ارتباط بین سرمایه فکری و ارزش بازار و عملکرد مالی شرکت­های غیر مالی. فصلنامه علمی پژوهشی حسابداری مالی، سال دوم، شماره 7، صص 23-48.

    فهرست منابع انگلیسی

     

     

    1-­ Abdul Raheman and Mohamed Naser. (2007). Working Capital Management and Profitability - Case of Pakistan Firms. International Review of Business Research Papers, Vol. 3, No. 1, pp. 279-300.

     

    2- Adeleke. Omolade, Mukolu. M .O. (2013). Working Capital and Organization Performance in Nigeria. International Journal of Business and Management Invention, Vol. l2, pp. 26-35.

     

    3- Bontis, N. (1998). Intellectual Capital: an Exploratory Study that Develops Measures and Models. Management Decision, Vol. 36, No. 2, pp. 63-76.

     

    4- Bontis, N., Crossan, M. and Hulland, J. (2002). Managing an Organizational Learning System by Aligning Stocks and Flows of Knowledge. Management of Innovation and New Technology Research Center, pp.1-31.

     

    5- Bozbura, F. Tunc. (2004). Measurement and Application of Intellectual Capital in Turkey. The Learning Organization, Vol. 11, No .4/5, pp. 357-367.

     

    6- Bontis, N., W, C, C and Richardson, S. (2000). Intellectual Capital and Bussiness Performance in Malaysian Industries. Journal of Intellectual Capital, Vol. 1, No. 6, pp. 457-468.

     

    7- Bontis, N. (2001). Assessing Knowledge Assets: A Review of the Models Used to Measure Intellectual Capital. International Journal of Management Reviews, Vol. 3, N. 1, pp. 41-60.

     

    8- Brooking A. (1996). Intellectual Capital: Core Assets for the Third Millenium Enterprise. Thomson Business Press, London.

     

    9- Bose, R. (2004). Knowledge management metrics, industrial management and data systems.  Vol. 104, No. 6, pp. 457-468.

     

    10- Chen, J. Z. (2004). Measuring Intellectual Capital: a new model and empirical study.  Journal of Intellectual Capital, Vol. 5, No. 1, pp. 195-212.

     

    11- Chen, M. Chin, Cheng, s, J. and Hwang, y. (2005). An Empirical Investigation of the Relationship between Intellectual Capital and Firms Market Value and Financial Performance. Journal of Intellectual Capital, Vol. 6, No. 2, pp. 159-176.

     

    12- Choong, k. (2008). Intellectual capital: definitions, categorizations and reporting models. Journal of Intellectual Capital, vol. 9, No. 4.

     

    13- Deloof. M. (2003). Does Working Capital Management Affects Profitability of Belgian Firms?. Journal of Business Finance & Accounting, Vol. 30, No.3& 4, Pp. 573-587.

     

    14- De Wet J.H & E.Du Toit. (2007). Return on Equity: A popular, But Flawed Measure of Corporate Financial Performance. SAJBM, 38(1), pp.59-69.

     

    15- Edvinsson, L. (1997). Developing Intellectual Capital at Skandia. Long Range Planning, Vol. 30, No. 3, pp. 366-373.

     

    16- Edvinsson L & Malone M.  (1997). Intellectual Capital: Realizing Your Company’s true Value by Findings its Hidden Brainpower. Harper Business, New York.

     

    17- Glichli, B, Moshabaki, A. (2006). The Role of Social Capital in Intellectual Capital. Journal of Knowledge Management, 19(57), pp. 125-147. (In Persian)

     

    18- Gundavelli, V. (2006). 7 Steps to Elevating Working Capital Performance. Financial Executive, Vol. 22, No. 4, pp. 52-54.

     

    19- Garcia, J, P, Martinez, t, Martinez, p. (2007). Effects Working Capital Management on SME Profitability. Journal of Management Finance, Vol. 3, No. 2, pp. 164-177.

     

    20- Ghassan AL Taleb & et al. (2010). The Determinants of Effective Working Capital Management Policy. Interdisciplinary Journal of Contemporary Research in Business, Vol. 2, No. 4, pp. 248-264.

     

    21- Kaufmann and Schneider. (2004). The Role of Information Technology in the Organization: a review, model and assessment. Journal of management, Vol. 27, 3, pp. 313-346.

     

    22- Kang J., K. Kim and W. Henderson. (2002). Economic Value Added (EVA): A Financial Performance Measure. Journal of Accounting and Finance Research, 10(1), pp. 48-60.

     

    23- Kumardutta. S. (2007). Better Inventory Management through Exchange Curves. The Icfai Journal of Operations Management, Vol. 6, No. 3, pp.18-28.

     

    24- Kin Hang Chan. (2009). An Empirical Study of Firms in the Hang Seng Index, Effect of Intellectual Capital Organizational Performance. Vol. 16, No. 1, pp. 4-21.The Current issue and full text archive of this journal is available at: www.Emeraldinsight.com/0969-647.htm

    25- Lazaridis. I and Tryfonidis. D. (2006). Relationship between Working Capital Management and Profitability of Listed Firms in the Athens Stock Exchange. Journal of Financial Management and Analysis, Vol. 19, No. 1, pp. 1-12.

     

    26- Marr, Bernard & Danka Starovis. (2004). Understanding Corporate Value: Managing and Reporting Intellectual Capital. www.cimaglobe.com/cps/rde/xbcr/SID- OAAAC, pp.  564-569.

     

    27- Marr. Bernard, Gianni. Schuma and Andy. Neely. (2004). Intellectual Capital Defining Key Performance Indicators for Organization Knowledge Assets. Business Process Management Journal, Vol. 10, No .5, pp. 551-569.

     

    28- Marr B, Schiuma G, Neely A. (2004). Intellectual Capital- defining key performance indicators for organizational knowledge assets. Business Process Management Journal, Vol. 10, No. 5, pp. 551-569.

     

    29- Marr, B. (2004). Measuring and Benchmarking Intellectual. Bench marketing: an International Journal, Vol. 11, No. 6, pp. 559-570.

     

    30- Michalski.G. (2003). Small and Medium Enterprise Accounts Receivable Management with Value of Liquidity in View. Finansowe Aspekty Funkcjonowania Malychi Srednich Przedsiebiorstw, pp. 357-369.

     

    31- Pablos, Particia Ordonez de. (2002). Evidence of Intellectual Measurement from Asia, Europe and the Middle East. Journal of Intellectual Capital, Vol. 3, No. 3, pp. 287-302.

     

    32- Pablos, Particia Ordonez de. (2003). Intellectual Capital Reporting in Spain: A Comparative view. Journal of Intellectual Capital, Vol. 4, No. 1, pp. 61-81.

     

    33- Pulic A. (2000) .MVA and VAICTM Analysis of Randomly Selected Firms from FTSE250. Austrian Intellectual Capital Research Center, Graz - London.  

     

    34- Pulic A. (2004). Intellectual Capital- Does It Create or Destroy Value?.  Measuring Business Excellence, Vol. 8, No.1, pp. 62-68.

     

    35- Roos G. and Roos J. (1997). Measuring Your Company’s Intellectual Performance. Long Range Planning, Vol. 30, No. 3, pp. 413-426.

     

    36- Sanchez. M-Canizares Sandra, Angel Ayuso Munoz Miguel, Lopez- Guzman Tomas. (2007). Organizational Culture and Intellectual Capital:  a new model. Journal of Intellectual Capital, Vol. 8, No. 3, pp. 409-430.

     

    37- Seetharaman, A. Sooria, H., H., B., Z. and Saravanan, A. S.  (2002). Intellectual capital accounting and reporting in the knowledge economy.  Journal of Intellectual Capital, Vol. 3, No. 2, pp. 128-148.

     

    38- Stewart T. (1997). Intellectual Capital: The New Wealth of Organization. Doubleday/Currency, New York, NY.

     

    39- Stewart T. A. (1997). Intellectual Capital: The New Wealth of Organization. Nicholas Brealey, London.

     

    40- Sveiby, K. E. (2005). Measuring models for intangible assets and intellectual capital.  Available on: http://www.sveiby.com/articles/measure IntangAss.

     

    41- Talukdar, Abhijit. (2008). what is intellectual capital? And why it should be measured?  Available at: www.ATTAINIX.COM.4.vasile, Bogdan.

     

    42- Tan, H. P., Plowman, D., Hancock. (2007). Intellectual Capital and Financial Returns of Firms.  Journal of Intellectual Capital, No. 1, pp. 76-95.

     

    43 - Ul Rehman. W, Ur Rehman. H, Usman.M, Asghar. N. (2012). A Link of Intellectual Capital Performance with Corporate Performance: comparative study from Banking Sector in Pakistan. International Journal of Business and Social Science, Vol. 3, No. 12, pp. 313-321.

    44- Westphalen, S. (1999). Reporting on Human Capital: Objectives and Trends. Paper Presented at the International Symposium Measuring Reporting Intellectual Capital: Experience, Issues OECD, Amsterdam.

    45- Yaffee, R. (2003). A Primer for Panel Data Analysis. New York University Information Technology Services. Available at: http://www.nyu.edu/its/pubs/connect.

  • ثبت سفارش
    عنوان محصول
    قیمت